Mula nang itatag noong 1975, walang pagod na nagsikap ang IKT na ipagtanggol ang mga programatiko at organisasyonal nitong posisyon sa pamamagitan ng matatag na pag-angkla sa mga naipong aral ng makasaysayang pakikibaka ng uring manggagawa. Naglalaman ang aming International Review ng maraming serye ng mga artikulong tumatalakay sa pangunahing mga karanasan sa kasaysayan ng ating uri at ng mga organisasyon nito. Noong dekada 1980 at 1990, naglathala rin ang IKT ng ilang aklat at polyeto tungkol sa kasaysayan ng Komunistang Kaliwa [1]. Isinabuhay ng pamamaraang ito ang pangunahing saligang batayan kung saan nabuo ang International Communist Current: ang pagpapatuloy ng rebolusyonaryong kilusan na umunlad mula huling bahagi ng dekada 1960 at ang kaugnayan nito sa mga pakikibaka ng nakaraan. Dahil dito, naipahayag ang makasaysayang pagkakaisa ng pakikibaka ng proletaryado lampas sa kakila-kilabot na panahon ng kontrarebolusyon na nagsimula noong huling bahagi ng dekada 1920 at sa ibinungang organisasyonal na pagkaputol nito mula sa naunang rebolusyonaryong kilusan. Habang maraming mga agos ng “modernismo” ang nag-angking may gustong gawin na “bago” sa pamamagitan ng pagtanggi sa pag-iral ng ganitong pagpapatuloy, palaging mariing ipinagtanggol ito ng IKT. Hindi upang luwalhatiin o gawing banal ang nakaraan, kundi upang suriin ito nang mapanuri at hugutin ang pinakamahalagang mga aral mula rito upang armasan ang uring manggagawa sa larangan ng teorya at pulitika para sa mga pakikibaka sa hinaharap. Sa bagay na ito, pinagtibay lamang ng IKT ang paraang dati nang ginamit ng Italyanong Komunistang Kaliwa nang tungkulin nitong hugutin ang mga aral mula sa rebolusyonaryong alon ng dekada 1920 at sa pagbuo ng Ikatlong Internasyonal. Gaya ng malinaw nitong sinabi sa unang isyu ng Bilan “Tiyak na ang aming paksyon ay nagtataglay ng mahabang pampulitikang nakaraan, malalim na tradisyon sa kilusang Italyano at internasyonal, at isang hanay ng batayang mga pampulitikang posisyon. Ngunit hindi nito nilalayong gamitin ang pampulitikang kasaysayan nito upang hingin ang pagsang-ayon sa mga solusyong itinataguyod nito para sa kasalukuyang sitwasyon. Sa kabaligtaran, hinihikayat nito ang lahat ng rebolusyonaryo na subukin sa harap ng mga pangyayari kapwa ang mga pampulitikang posisyong kasalukuyan nitong ipinagtatanggol at yaong mga pampulitikang posisyong nakapaloob sa mga batayang dokumento nito.”
Subalit ang Italyanong Kaliwa mismo ay humugot lamang mula sa paraan ng pagsusuring inilatag ni Marx matapos ang rebolusyonaryong yugto ng 1848: “Sa kabilang banda, ang mga proletaryong rebolusyon, gaya ng noong ikalabinsiyam na siglo, ay walang tigil na pinupuna ang kanilang mga sarili, paulit-ulit na pinuputol ang sarili nilang takbo, bumabalik sa tila natapos na upang magsimulang muli; walang awa nilang nililibak ang mga kalahating hakbang, mga kahinaan, at kababawan ng kanilang mga unang pagsisikap; wari’y ibinabagsak lamang nila ang kanilang mga kalaban upang ang mga ito’y muling makahugot ng panibagong lakas mula sa lupa at muling tumindig sa harap nila nang higit pang dambuhala kaysa dati; paulit-ulit silang umurong sa harap ng tila walang hangganang lawak ng kanilang mga layunin hanggang malikha ang isang kalagayang ginagawang imposible ang anumang pag-atras, at hanggang ang mga kundisyon mismo ang sumigaw: Hic Rhodus, hic salta! [3]”.
Hindi magiging posible ang pagtatayo ng partido ng uri sa hinaharap kung hindi magagawang ipagpatuloy ng mga rebolusyonaryo ngayon ang walang humpay na gawain ng mapanuring pagsusuri sa karanasan ng mga organisasyon ng nakaraan, “nang walang mga bawal o pagtatakwil,” ayon sa panawagan ng Italyanong Kaliwa. Ito lamang ang paraan upang maiwasang paulit-ulit na maulit ang parehong mga pagkakamali at upang maipasa sa mga susunod na salinlahi ng mga rebolusyonaryo ang pinakamahuhusay na bunga ng karanasang ito. Ito ang layunin ng artikulong ito: ilahad ang pangunahing mga aral na hinugot ng IKT mula sa kasaysayan ng kilusang manggagawa hinggil sa pagtatayo at pagtatanggol ng organisasyon ng mga rebolusyonaryo.
1. Anong pamamaraan ang dapat gamitin sa pagbuo ng organisasyon?
Noong tag-init ng 1847, ginanap sa London ang kongresong nagtatag sa kauna-unahang tunay na organisasyong komunista sa kasaysayan: ang Communist League. Ang pangyayaring ito ay nagmarka ng isang malalim na pagbabago sa kasaysayan ng kilusang manggagawa. Hudyat ito ng paglipat mula sa utopikong sosyalismo tungo sa materyalistang pagtingin sa transpormasyong panlipunan [4]. Hanggang noon, ang mga unang organisasyon ng proletaryado ay malalim na nahubog ng kahinaan sa bilang, pulitika, at organisasyon ng uring manggagawa. Isa sa mga ito ang League of the Just, na itinatag noong 1836 sa Paris ng mga sosyalistang Aleman na ipinatapon. Noong 1847, nakipag-ugnayan ito kina Marx at Engels [5]. Ang paglapit na ito ay bunga ng mga debate at matitinding polemika na pinangunahan nina Marx at Engels, na mula pa noong 1844 ay masigasig nang nagsisikap na tipunin at iugnay ang pangunahing mga pwersang komunista sa saklaw ng Europa. Sa pamamagitan ng mahaba at matiyagang gawaing ito, napanigan nila sa kalaunan ang isang bahagi ng sosyalistang kapaligiran noong panahong iyon: “... noong tagsibol ng 1847, dumalaw si Moll kay Marx sa Brussels at kaagad pagkatapos ay sa akin sa Paris, at paulit-ulit kaming inimbitahan, sa ngalan ng kanyang mga kasama, na sumapi sa Liga. Iniulat niyang sila ay kumbinsido na kapwa sa pangkalahatang kawastuhan ng aming pananaw at sa pangangailangang palayain ang Liga mula sa mga lumang tradisyon at anyo ng sabwatan [...] Ang dati naming tinututulan sa Ligang ito ay kinilala na ngayon mismo ng mga kinatawan nito bilang isang pagkakamali; inimbitahan pa nga nila kaming makibahagi sa gawain ng reorganisasyon. Maaari ba kaming tumanggi? Tiyak na hindi. Kaya kami ay sumapi sa Liga...[6]”.
Ang unang tungkuling isinagawa ng “paksyong Marx” sa loob ng Liga ay ang paglinang ng mga prinsipyong organisasyonal at mga estatutong may kakayahang maglatag ng malinaw na hangganan sa pagitan ng kampo ng proletaryado at ng kampo ng burgesya. Bukod dito, malinaw na binigyang-porma ng unang punto ng mga estatuto ang pinakapundamental na ideya ng rebolusyonaryong komunismo: “Ang layunin ng Liga ay ang pagpabagsak sa burgesya, ang paghahari ng proletaryado, ang pag-aalis sa lumang lipunang burges na nakabatay sa antagonismo ng mga uri, at ang pagtatatag ng isang bagong lipunang walang mga uri at walang pribadong pag-aari. [7]” Tiniyak din ng mga estatutong ito ang prinsipyo ng internasyonal na pagkakaisa at nagbigay sa Liga ng isang sentralisadong balangkas ng paggana sa pamamagitan ng paghirang ng isang sentral na komite [8]. Higit sa lahat, itinakda ng mga ito ang isang saligang ideya: na ang bawat kasapi ng organisasyon ay may malalim na pananagutan na igalang at ipatupad ang mga prinsipyong ito at ang mga desisyong sama-samang at nagkakaisang pinagtibay sa bawat kongreso [9]. Sa ganitong konteksto pinalitan ang pangalang League of the Just at naging Communist League.
Ang Ikalawang Kongreso, na ginanap sa pagtatapos ng Nobyembre 1847, ay nagbigay-daan sa isa pang mahalagang pagsulong. Matapos ang mahahabang talakayan at matitinding debate, nagtagumpay si Marx na mahikayat ang mayorya ng organisasyon sa materyalistang konsepsyon ng kasaysayan at samakatuwid sa pangangailangan ng isang bagong programa: “ang huli ay pinagtibay sa mga pangunahing katangian nito, at partikular na inatasan ng kongreso si Marx na magsulat, para sa Liga ng mga Komunista, hindi ng isang pagpapahayag ng pananampalataya kundi ng isang manipesto, gaya ng iminungkahi ni Engels. [10]”. Natapos ang Communist Manifesto noong Pebrero 1848. Bagama't hindi nito nagawang impluwensyahan ang takbo ng mga rebolusyonaryong araw ng tagsibol at tag-init ng 1848 sa Pransya at Alemanya, ipinahayag naman nito sa buong mundo ang makasaysayang programa ng proletaryado. Sa paggawa nito, tinalikuran ng Communist League ang mga sektaryang tendensiyang minana nito mula sa nakaraan. Ang pagsulat at paglalathala ng Manifesto ang naglatag ng pundasyon para sa isang pangmatagalang makasaysayang pananaw kung saan makakahugot ng batayan ang mga rebolusyonaryong organisasyon sa mga susunod na dekada.
Labinlimang taon pagkaraan, noong 1864, ang usapin ng organisasyon ang naging panimulang punto sa pagbuo ng International Workingmen's Association (Unang Internasyonal). Ang pangunahing gawain noon ay ang pagtipunin sa loob ng iisang organisasyon ang napakasari-saring pampulitikang agos ng proletaryado (mga Proudhonista, Lassallean, Blanquista, unyonista, at iba pa). Sa harap ng sitwasyong ito, iginiit ng tunay na proletaryong mga elemento, sa pangunguna ni Marx, na pansamantalang ipagpaliban ang teoretikal na pagpapalinaw. Matapos isulat ang Inaugural Address, agad na tinutukan ni Marx ang pagbuo ng mga Estatuto na magbibigay sa IWA ng kakayahang gumana batay sa malinaw na mga prinsipyong organisasyonal na matatanggap ng lahat. Ang internasyonal na pagkakaisa ng organisasyong ito, na tiniyak ng sentralisadong katangian nito sa pamamagitan ng isang pangkalahatang konseho, ang nagbigay-daan sa IWA na hakbang-hakbang na linawin ang mga pampulitikang pagkakaiba upang maabot ang isang nagkakaisang pananaw. Dahil dito, ang pinakamahalagang ambag ng Marxismo sa pagtatatag ng IWA ay malinaw na nasa larangan ng organisasyon.
Sa kabila ng maraming ambag at higit na teoretikal at pampulitikang pagkakapare-pareho, hindi naipatupad ng Ikalawang Internasyonal, na itinatag noong 1889, ang ganitong paraan ng organisasyon. Ang pederalistang istruktura nito, na binubuo ng pambansang mga partido, ay isang anyo ng organisasyon na salungat sa internasyonal na sentralisasyon, sa kabila ng huli nang pagkakatatag ng International Socialist Bureau noong 1900 at ng pagpapatibay ng mga estatuto para sa mga internasyonal na kongreso at sa paggana ng ISB mula 1907 pataas.
Batay sa karanasan ng Partido Bolshevik sa pagitan ng 1903 at 1917, gayundin sa mapanuring pagsusuri sa pagbuo ng Komunistang Internasyonal noong 1919, natangi ang Italyanong Komunistang Kaliwa mula sa iba pang mga pampulitikang agos ng rebolusyonaryong kilusan ng panahon nito dahil sa mga posisyon nito hinggil sa usapin ng organisasyon. Habang ang Oposisyong Kaliwa na pinamunuan ni Trotsky ay may tendensiyang bawasan ang usapin ng pagtatayo ng partido sa simpleng kagustuhan ng mga militante nito, iginiit naman ng Italyanong Kaliwa na ang gawaing ito ng pagtatayo ay nananatiling “nakasalalay at itinatakda ng mga kundisyon ng tunggalian ng uri ayon sa kongkretong ibinibigay ng makasaysayang pag-unlad at ng balanse ng pwersa sa pagitan ng umiiral na mga uri.” Ipinakita ng dalawang pagdulog na ito ang dalawang lubos na magkaibang pampulitikang pamamaraan. Ang una, na minarkahan ng oportunismo, ay itinutulak ng sabik at padalus-dalos na pagnanais na agad makatipon ng pinakamaraming tao hangga't maaari kahit isakripisyo ang programatikong kalinawan at malinaw na mga prinsipyo. Ang ikalawa, na sumasalamin sa Marxistang konsepsyon, ay nagtataguyod ng pinakamalawak na posibleng talakayan tungkol sa mga prinsipyo at programa upang malinaw na maitakda ang mga pamantayan ng pagiging kasapi, nang walang kahit katiting na konsesyon sa mga pananaw ng burgesya at petiburgesya. Ito nga ang paraang ipinagtanggol ng mga Bolshevik sa Ikalawang Kongreso ng Russian Social Democratic Labour Party (RSDLP) noong 1903 at sa buong panahon ng pagtatayo ng mga saligang pundasyon ng partidong mangunguna sa uring manggagawa ng Rusya sa pag-agaw ng kapangyarihan noong Oktubre 1917. Sa kabilang banda, ang unang pamamaraan ang nanaig sa loob ng Komunistang Internasyonal at nagbukas ng daan sa oportunistang pagkabulok nito noong dekada 1920 [11]. Noong 1946, sa isang polemikong artikulo hinggil sa napaagang pagtatatag ng Internationalist Communist Party of Italy, ganito buod ng Komunistang Kaliwa ng Pransya ang usapin:
“Sa kabuuan, ang pamamaraang ginamit ng KI sa ‘pagtatayo’ ng mga Partido Komunista saanman ay kabaligtaran ng paraang napatunayang mabisa sa pagtatayo ng Partido Bolshevik. Hindi na ang ideolohikal na pakikibaka sa paligid ng programa, hindi na ang unti-unting pag-aalis sa mga oportunistang tendensiya na sa pamamagitan ng tagumpay ng pinakakonsistenteng rebolusyonaryong paksyon ay nagsilbing batayan sa pagtatayo ng partido. Sa halip, ang naging batayan ay ang simpleng pagsasama-sama ng iba’t ibang tendensiya at ang kanilang paghahalo sa paligid ng isang programang sadyang iniwang hindi ganap. Ang seleksyon ay pinalitan ng pagdaragdag; ang mga prinsipyo ay isinakripisyo para sa bilang. [12]”
Sa kabuuan, ang gabay na prinsipyong dapat mamayani sa pagtatatag ng isang organisasyon ay, malinaw na, ang paglinang ng isang programa na buong tatanganan at ipagtatanggol ng organisasyon at ng mga militante nito sa loob ng uring manggagawa; ngunit higit pa rito, ang pagtatayo ng isang organisasyonal na balangkas na nakabatay sa malinaw na mga prinsipyong nakapaloob sa mga estatuto.
2 – Ang pakikibaka para ipagtanggol ang mga prinsipyong organisasyonal
Ang mga rebolusyonaryong organisasyon, bilang mga katawang patuloy na nagpapahayag ng makasaysayang antagonismo sa pagitan ng uring manggagawa at ng lipunang burges, ay isang tunay na “dayuhang katawan” sa loob ng lipunang iyon. Dahil dito, ang mga militante na sumasapi sa isang komunistang organisasyon ay kailangang akuin ang kanilang paninindigan sa pamamagitan ng radikal na pagputol sa mga kaugalian ng lipunang burges at sa lahat ng panlipunang sapin na wala nang makasaysayang hinaharap (lalo na ang petiburgesya at ang lumpenproletaryado). Ngunit ang “pagputol” na ito ay hindi awtomatikong nangyayari; nangangailangan ito ng pagbabantay at ng tuluy-tuloy at paulit-ulit na pakikibaka laban sa walang humpay na presyon ng ideolohiyang burges at petiburges sa organisasyon at sa mga militante nito.
Samakatuwid, ang pagtatayo ng organisasyon ay nangangailangan ng walang humpay at matatag na pakikibaka upang ipagtanggol ang mga proletaryong prinsipyo at moralidad. Dalawang pangyayari sa kasaysayan ng kilusang manggagawa ang nagbigay ng mga aral na partikular na mahalaga hinggil sa usaping ito:
- Ang pakikibaka laban sa Alliance of Socialist Democracy sa loob ng IWA.
- Ang Ikalawang Kongreso ng RSDLP noong 1903.
Sa kabila ng pakikibakang isinulong ng “paksyon ni Marx” pabor sa pagkakaisa at sentralisasyon, nanatiling may ilang kahinaan ang IWA bunga ng pagiging hindi pa ganap na maunlad ng proletaryado noon. Ang proletaryadong ito ay hindi pa lubusang nakalaya mula sa mga bakas ng nakaraang yugto, lalo na mula sa mga sektaryan at konspiratoryal na kilusan. Lalong matingkad ang kahinaang ito sa mga pinakaatrasadong bahagi ng proletaryado sa Europa, na noo’y nagsisimula pa lamang humiwalay mula sa pagka-manggagawang manwal at magsasaka, gaya sa mga bansang Latino. Noong 1868, sumapi si Bakunin sa IWA at sinamantala ang mga kahinaang ito upang ipailalim ito sa kanyang mga “anarkistang” ideya at maagaw ang kontrol dito. Ang kasangkapan ng operasyong ito ay ang Alliance of Socialist Democracy, na itinatag noong 1868 at ginamit upang makapasok sa hanay ng organisasyon [13]. Sa katunayan, ang Alliance ay sabay na isang pampubliko at isang lihim na samahan. Sa sarili nito, hindi problema ang pag-iral ng iba’t ibang agos ng pag-iisip sa loob ng IWA. Ngunit ang mga gawain ng Alliance, na naglalayong palitan ang opisyal na estruktura ng Internasyonal at bumuo ng isang “Internasyonal sa loob ng Internasyonal,” ay isang tunay na mortal na panganib para rito. Tinangka ng Alliance na kunin ang kontrol sa Internasyonal sa Kongreso ng Basel noong Setyembre 1869 sa pamamagitan ng pagtatangkang maipasa, laban sa mosyong iniharap ng General Council, ang isang mosyon para sa pag-aalis ng karapatan sa mana. Ngunit nang mabigo ito, nagsimula itong mangampanya laban sa diumano’y “diktadura” ng General Council, na nais nitong gawing isang “tanggapan lamang ng korespondensiya at estadistika” (sa pananalita ng mga kasapi ng Alliance), isang “kahon ng sulat” lamang (ayon kay Marx). Lantaran itong tutol sa prinsipyo ng sentralisasyon na nagpapahayag ng internasyonal na pagkakaisa ng IWA. Itinaguyod nito ang “pederalismo,” ang ganap na “awtonomiya” ng mga seksyon, at ang hindi pagiging obligado ng mga desisyon ng kongreso. Sa katunayan, nais lamang nitong gawin ang anumang nais nito sa mga seksyong nasaklaw na nito. Ang panganib na ito ang kinailangang harapin ng Kongreso ng Hague noong 1872. Naging entablado ito ng tunay na pakikibaka upang ilantad at palayain ang IWA mula sa pagkakasakal ng Alliance. Matapos ang ulat ng komisyon ng imbestigasyon na nagpatunay sa mapaminsalang mga gawain ng Alliance, nagpasya ang kongreso na patalsikin sina Bakunin at J. Guillaume [14]. Sa kabilang banda, walang hakbang na ginawa laban sa mga kasapi ng delegasyong Espanyol na dating kabilang sa Alliance ngunit nangakong wala na sila rito. Gayunman, ang Kongreso ng Hague ang naging huling dakilang yugto ng IWA. Batid nina Marx at Engels ang demoralisasyong dulot sa hanay ng proletaryado ng malagim na panunupil laban sa Komuna, kaya iminungkahi rin nila ang paglilipat ng General Council mula London patungong New York, malayo sa mga tunggaliang lalong naghahati sa Internasyonal. Dahil dito, nagkaroon ng pagkakataon ang IWA na magwakas sa natural na paraan (na pinagtibay ng kumperensya sa Philadelphia noong 1876) nang hindi naaagaw at nadudungisan ang reputasyon nito ng mga maniobra ng mga Bakuninista. Ang tunggalian sa pagitan ng proletaryong paksyon ng IWA at ng Alliance ay madalas ilarawan bilang personal na alitan lamang nina Marx at Bakunin, o kaya naman, ayon sa mga anarkista, bilang tunggalian sa pagitan ng “awtoritaryan” at “libertaryan” na bersyon ng sosyalismo. Itinatago ng ganitong mga paliwanag ang tunay na kabuluhan ng pakikibakang ito. Sa katunayan, ang IWA ang unang organisasyong humarap sa banta ng pampulitikang parasitismo. Ibig sabihin, isang kilusan na habang nag-aangking yumayakap at nagtatanggol sa programang komunista, ay ibinubuhos naman ang lahat ng lakas nito sa paninirang-puri at mga maniobrang naglalayong pahinain o wasakin pa nga ang mga organisasyon ng proletaryado [15]. Sa kakayahan nitong tukuyin at magsagawa ng walang kompromisong pakikibaka laban sa salot na ito, nakapagbigay ang IWA ng isang napakahalagang ambag na naging batayan ng IKT mula dekada 1980 pasulong sa harap ng muling paglitaw ng panganib ng parasitismo [16].
Noong 1903, ang Ikalawang Kongreso ng Russian Social Democratic Labour Party (RSDLP) ay naging tanghalan ng kahalintulad na paghaharap sa pagitan ng mga tagapagtanggol ng proletaryong konsepsyon ng rebolusyonaryong organisasyon at ng mga tagapagtaguyod ng petiburges na konsepsyon. Ang hamon ng Kongresong ito ay pag-isahin ang iba’t ibang komite, grupo at sirkulo na nag-aangking bahagi ng sosyal demokrasya na umusbong sa Rusya at sa hanay ng mga nasa pagpapatapon. Bagama’t maraming pagkakaiba ng pananaw ang lumitaw sa mga talakayan, lalo na hinggil sa iba’t ibang depinisyon ng pagiging kasapi sa partido, naganap ang paghihiwalay ng mga Menshevik at Bolshevik dahil sa isang usaping sa unang tingin ay tila mas maliit: ang komposisyon ng lupon ng patnugutan ng Iskra, ang pahayagan ng RSDLP. Hanggang 1903, binubuo ito ng anim na militante (Lenin, Martov, Plekhanov, Axelrod, Zassoulich at Potressov).
Kasunod ng mungkahi ni Lenin, nagpasiya ang Kongreso na bawasan ang lupon tungo sa tatlong kasapi lamang (Lenin, Martov at Plekhanov) [17]. Ang histerikal na reaksyon ng bahagi ng kongreso, simula kay Martov, ay naglantad sa lalim ng mentalidad ng klika sa loob ng partido. Isa sa mga nagtulak sa pag-aalsa ni Martov ay ang kanyang sentimental na pagkakadikit sa mga kaibigan at kasama niya mula sa lumang Iskra. Ngunit bunga rin ito ng kanyang lumalaking at walang batayang pagdududa sa tunay na layunin ni Lenin, na sa katunayan ay magbigay sa organisasyon ng mga kasangkapang kinakailangan upang tugunan ang bago nitong mga pangangailangan. Gayunpaman, nagpatuloy pa rin ang hindi katanggap-tanggap na asal ni Martov at ng kanyang mga tagasuporta matapos ang Kongreso. Bagama’t napasailalim sila sa minorya sa pagtatapos ng Kongreso matapos umalis ang mga Ekonomista at ang Bund [18], tumanggi silang magpasakop sa desisyon nito. Dahil sa pakikiisa sa kanyang mga “natanggal” na kaibigan, tumanggi si Martov na sumali sa bagong komite at pagkatapos ay nagsagawa ng patakaran ng pagbaboykot sa lahat ng sentral na organo hangga’t nananatili silang nasa minorya. Si Lenin ay sumailalim sa isang matinding kampanya ng paninirang-puri mula sa mga Menshevik at sa lahat ng sumuporta sa kanila sa pandaigdigang sosyalistang kilusan. Inakusahan nila siya na nais niyang palitan ang “demokratikong” buhay sa loob ng partido ng kapangyarihan ng isang makapangyarihang sentral na organo. Dahil dito, kinailangan ng “paksyong Bolshevik” na pinamunuan ni Lenin na akuin ang tungkulin ng pagtatayo ng partido habang nagsasagawa ng walang humpay na pakikibaka laban sa impluwensya ng Menshebismo.
Ipinakikita ng Kongreso ng Hague noong 1872 at ng Ikalawang Kongreso ng RSDLP noong 1903 kung gaano kalaking pagbabantay ang laging inilaan ng mga rebolusyonaryong Marxista sa pagtatanggol sa organisasyon at sa mga prinsipyo ng paggana nito. Sa parehong kaso, tiyak na sa usapin ng organisasyon naganap ang mapagpasyang paghihiwalay sa pagitan ng agos na proletaryo at ng mga agos na burges at petiburges.
3 – Ang walang humpay na pakikibaka laban sa oportunismo
Ang mga pangyayaring ito ay dalawang manipestasyon lamang ng isang mas malawak na suliranin sa loob ng kilusang manggagawa: ang oportunismo at ang baryante nitong sentrismo [19]. May dalawang pinagmumulan ang pagsulpot ng dalawang tendensiyang ito sa uring manggagawa at sa mga organisasyon nito. Una, ang presyon ng mga ideolohiyang burges at petiburges, gaya ng naipaliwanag na natin. Ikalawa, ang mahirap na proseso ng paghinog ng proletaryado at ng pag-unlad ng kamalayang makauri nito. Pangunahing naipapahayag ang oportunismo sa malinaw na paghihiwalay sa pagitan ng layunin ng kilusang proletaryo, ang rebolusyon, at ng mga paraan upang makamit ito, hanggang sa puntong inilalaban pa ang isa laban sa isa. Kapag hindi napigil ang tendensiyang talikuran ang mga proletaryong posisyon, maaari nitong itulak ang isang organisasyon sa pagtataksil sa uri at sa ganap na paglipat sa panig ng burgesya. Dahil dito, ang oportunismo at sentrismo ay mga permanenteng panganib na kinailangang harapin ng lahat ng organisasyon. Lalong lumitaw ang problemang ito sa lahat ng bigat nito sa loob ng Ikalawang Internasyonal sa pamamagitan ng teorya ng rebisyonismo na binuo ni Eduard Bernstein sa loob ng German Social Democratic Party (SPD). Sa kanyang polyetong inilathala noong 1898 na may pamagat na The Preconditions of Socialism and the Tasks of Social Democracy, hayagang nanawagan si Bernstein na kuwestiyunin ang pangangailangan ng proletaryong rebolusyon bilang paunang yugto sa pagtatayo ng sosyalismo: “Sa praktika,” isinulat niya kay Kautsky noong 1896, “wala tayong ipinagkaiba sa isang radikal na partido; ginagawa lamang natin ang ginagawa ng lahat ng radikal na partidong burges, maliban sa itinatago natin ito sa likod ng pananalitang lubhang hindi tugma sa ating mga kilos at pamamaraan.” Inatake ng mga teoretikal na posisyon ni Bernstein ang mismong pundasyon ng Marxismo sapagkat tinanggihan niya ang hindi maiiwasang pagbulusok at pagbagsak ng kapitalismo. Batay sa kasaganahan ng kapitalismo noong dekada 1890 at sa mabilis na kolonyalistang ekspansyon nito sa buong daigdig, iginiit ni Bernstein na nalampasan na ng sistemang ito ang tendensya nitong malugmok sa mga krisis na sumisira sa sarili nito. Sa ilalim ng gayong mga kundisyon, “walang halaga ang layunin, ang kilusan ang lahat,” at maaari umanong mapawi ang antagonismo sa pagitan ng estado at ng uring manggagawa. Hayagan ding ipinahayag ni Bernstein na ang pangunahing prinsipyo ng Communist Manifesto, na walang bayan ang mga manggagawa, ay “lipas na.” Nanawagan siya sa mga manggagawang Aleman na suportahan ang kolonyal na patakaran ng Kaiser sa Aprika at Asya.
Sa katunayan, ang rebisyonismo ni Bernstein ay hindi pambihira o hiwalay na kaso. Sa Pransya, sumapi ang sosyalistang si Millerand sa gobyerno ni Waldeck-Rousseau kasama si Heneral Gallifet, ang berdugo ng Komuna ng Paris; may kahalintulad ding tendensya sa Belgium. Sa United Kingdom, ang kilusang paggawa ng Britanya ay ganap na pinaghaharian ng repormismo at ng makitid na nasyonalismong unyonista. Sa katunayan, lalo pang lumalakas sa hanay ng Internasyonal ang tendensiyang talikuran ang mga proletaryong posisyon. Pinatunayan ng karanasang ito ang imposibilidad ng pagpapanatili ng partido ng proletaryado sa loob ng mahabang panahon ng hindi rebolusyonaryong aktibidad. Ang paglahok ng mga partido ng Ikalawang Internasyonal sa imperyalistang digmaan noong 1914 ay naglantad lamang sa matagal nang pagkabulok ng organisasyon. Ang palaging pagpasok at pagtagos ng ideolohiya ng naghaharing uring kapitalista sa pampulitikang organisasyon ng proletaryado, lalo na sa mga mahabang panahon ng pag-urong at paghina ng tunggalian ng uri, ay umaabot sa antas na ang ideolohiya ng burgesya ay pumapalit na sa ideolohiya ng proletaryado, at hindi maiiwasang nawawala ang makauring nilalaman ng partido (...) hanggang ito ay maging kasangkapan ng uri ng kaaway [20].
Sa kontekstong ito isinagawa ng mga minoryang makakaliwa ang mabangis at walang kompromisong pakikibaka bago sumiklab ang Unang Digmaang Pandaigdig upang ipagtanggol ang rebolusyonaryong katangian ng pampulitikang organisasyon at ang pangangailangan ng proletaryong internasyonalismo:
- Sa loob ng SPD, ang minoryang nakapalibot kay Rosa Luxemburg ay lumaban nang halos dalawang dekada laban sa rebisyonistang agos at sa sentrismong kinakatawan ni Karl Kautsky.
- Sa Holland, ang Marxistang agos sa loob ng SDAP, na nakapalibot sa pahayagang De Tribune, ay nagsimula ng laban noong 1907 laban sa repormistang paglihis na kinakatawan ng parlamentaryong paksyon ni Troelstra.
- Sa Rusya, matapos ang Ikalawang Kongreso ng RSDLP noong 1903, pinangunahan ng paksyong Bolshevik ang pakikibaka laban sa oportunismo, una sa usapin ng organisasyon at pagkatapos ay sa usapin ng mga taktika.
- Sa Italya, noong Disyembre 1918 lamang nabuo ang “abstentionist” na paksyon sa loob ng Italian Socialist Party (PSI). Ang paksyong ito ang magiging gulugod ng pagkakatatag ng Partido Komunista ng Italya noong 1921.
Anong mga aral ang maaari nating makuha mula sa pakikibakang ito?
- Una, ang iba’t ibang grupong ito ay nagpakita ng tunay na kagustuhang ipagtanggol ang mga rebolusyonaryong prinsipyo sa loob ng isang organisasyong papunta na sa pagkabulok. Maliban sa mga napaaga at di-napapanahong paghiwalay ng Kaliwang Aleman at Olandes [21], nagpursige silang lumaban hanggang sa huli, ibig sabihin, hangga't may natitirang proletaryong buhay at posibilidad ng debate sa loob ng partido. Ipinakita nito ang tibay ng kanilang paninindigan at isang tunay na militanteng diwa ng pakikibaka.
Ngunit ang pakikibakang ito ay nabahiran din ng mahahalagang kahinaan:
- Kalat-kalat ang kanilang gawaing pampulitika at kadalasa’y nakapaloob lamang sa sarili nilang partido, kapalit ng isang pandaigdigang muling pagsasama-sama ng Kaliwa na sana’y nagbigay-daan upang magkasama silang kumilos at magtrabaho. Partikular itong nakita sa kaliwang pakpak ng SPD, na nabigong organisahin ang sarili bilang isang kolektibong katawan sa loob ng partido at lubhang minamaliit ang kahalagahan ng pakikipag-ugnayan sa ibang mga grupo.
- Malaki ang naipaliwanag ng unang kahinaang ito kung bakit ang mga grupong ito ay naisantabi lamang sa ilang bansa (Alemanya, Rusya, Olanda, Bulgaria, Italya), samantalang sa ibang mga bansa (gaya ng Pransya, Britanya at Estados Unidos) ay alinman sa wala sila o napakahina. Ang kakulangang ito sa internasyonal na pagkakaisa sa hanay ng mga minoryang Kaliwa ay lubos na nagpahina sa Marxistang agos sa harap ng pagkabangkarote ng Ikalawang Internasyonal at ng pagtataksil ng sosyal-demokrasya nang sumiklab ang Unang Digmaang Pandaigdig.
- Ngunit ang pangunahing kahinaan ay nasa kawalan ng kakayahan ng karamihan sa mga grupong ito na lubos na maunawaan ang pampulitikang papel na dapat nilang gampanan, ibig sabihin, ang gawain ng isang paksyon. Tanging ang mga Bolshevik lamang ang tunay na nakaunawa sa kanilang tungkulin sa panahong iyon: ang magsilbing tulay sa pagitan ng nabigong Ikalawang Internasyonal at ng bagong partidong kinakailangang ihanda para sa hinaharap.
4 - Ang pangangailangan ng malinaw na pananaw hinggil sa papel at tungkulin ng organisasyon
Tulad ng binanggit natin sa panimula ng seryeng ito, ipinakita ng kaliwang paksyon ng Partido Komunista ng Italya:
- na ang pag-iral ng partido ay itinatakda ng balanse ng pwersa sa pagitan ng dalawang pangunahing uri sa lipunan na kumikiling pabor sa proletaryado;
- na sa pagitan ng dalawang yugto ng pag-iral ng partido, ang paksyon ang bumubuo ng organikong tulay sa pagitan ng lumang partido at ng partidong lilitaw sa hinaharap.
Samakatuwid, ang kakayahan ng isang organisasyon na gampanan ang papel na itinakda rito ng uri ay nakasalalay, higit sa lahat, sa kakayahan nitong malalim na maunawaan ang makasaysayang yugto kung saan ito kumikilos, lalo na ang mga pangunahing dinamika ng pag-unlad ng kapitalistang lipunan, upang matukoy ang mga partikular na tungkuling kinakailangang isagawa sa isang takdang panahon.
Matapos mabigo ang mga rebolusyonaryong kilusan ng 1848, naunawaan nina Marx at Engels na haharap ang tunggalian ng uri sa isang malalim na pag-atras. Nagtapos sila sa pagsusuring wala na ang mga kundisyong kinakailangan upang mapanatili ang Liga sa dati nitong anyo at tungkulin. Kinailangan nilang magsagawa ng matatag na pakikibaka laban sa tendensiyang Willich-Schapper na, dahil sa pagkahilig nito sa agarang aksyon at sa kawalan ng kakayahang maunawaan ang papasok na panahon ng pag-atras at reaksyon, ay nais itulak ang organisasyon sa mga mapangahas at adventuristang hakbang. Dito mismo umusbong ang pagkakahati sa loob ng Liga.
"Sa mga unang taon, tila nakamit ng tendensiyang Willich-Schapper ang tagumpay, hindi lamang dahil napanatili nito ang mayorya at naingatan ang organisasyon ng Liga, kundi dahil din sa lahat ng maingay at magulong mga demonstrasyong inilunsad nito [...] samantalang ang paksyong Marx at Engels ay tila natahimik o tuluyang naglaho. Ngunit makalipas ang labintatlong taon [...] sa pagtatatag ng Unang Internasyonal, makikita natin sina Marx, Engels at kanilang mga kasama na nasa mga pangunahing posisyon ng kilusan at gumaganap ng pangunahing papel sa pagtatayo ng mga bagong partido ng proletaryado, samantalang ang tendensiyang Willich-Schapper ay ganap nang naglaho, walang iniwang bakas at walang naging anumang teoretikal o praktikal na ambag sa bagong organisasyon ng uri. [22]"
Ang iba't ibang agos na lumaban sa oportunistang pagkabulok sa loob ng Komunistang Internasyonal ay humarap din sa parehong hamon: ang malalim na pag-unawa sa “mga tungkulin ng kasalukuyang panahon.” Ang kaliwang pakpak ng Partido Komunista ng Italya, na unang-una'y itinuturing ang sarili bilang isang paksyon ng KI, ang nakaunawa sa mga implikasyon ng pagkatalo ng rebolusyonaryong alon para sa papel ng mga rebolusyonaryo. Nang maunawaan nito na ang kontrarebolusyon, na partikular na ipinakita ng pag-agaw ni Stalin ng kapangyarihan sa USSR at ng pagpapasok sa KI ng huwad na teorya ng “sosyalismo sa iisang bansa,” ay pansamantalang nag-alis sa posibilidad ng pagtatatag ng isang bagong partido, buong determinasyon nitong niyakap ang tunay na gawain ng isang paksyon.
Kasama sa gawaing ito ang masusing pagsusuri, “nang walang mga bawal o pagtatakwil,” sa mga dahilan ng pagkabigo ng rebolusyonaryong alon at ng oportunistang pagkabulok ng KI. Tulad ng tendensiyang pinangunahan nina Marx at Engels sa Communist League, ang mahigpit at walang-kompromisong pagtatanggol ng Italyanong Kaliwa sa mga prinsipyo ang nagbigay rito ng matibay at pangmatagalang ambag sa rebolusyonaryong kilusan.
Gayunman, hindi rin ito naging ligtas sa mga pag-aalinlangan at paglihis na ipinataw ng mga pagbabago sa makasaysayang sitwasyon. Ang pagsiklab ng Digmaang Sibil sa Espanya noong 1936 ay nagdulot ng malubhang krisis sa loob ng Paksyon matapos sumanib ang isang minorya sa panig ng Republikano sa ngalan ng anti-pasismo. Pagkaraan nito, maging ang mismong mayorya ay nahulog sa pagkakamali nang tanggapin nito ang mga labis na pananaw ng pangunahing teorista nito na si Vercesi. Sinuri nito ang sitwasyon bilang paborable sa rebolusyon, kung kaya't pinalitan pa ng kanilang pahayagan ang pangalang Octobre kapalit ng Bilan, habang ganap na binabalewala ang napipintong pandaigdigang digmaan.
Bilang resulta, nagkawatak-watak ito at nabigong paunlarin ang isang tunay na organisadong buhay pampulitika nang sumiklab ang Ikalawang Digmaang Pandaigdig. Tanging isang maliit na minorya ng mga militante sa timog Pransya ang nagpapanatili ng tradisyunal na mga posisyon ng Paksyon at nagpatuloy sa gawaing pampulitika sa ilalim ng napakahirap na mga kundisyon. Ngunit maging ang muling naitatag na Paksyong ito ay nabuwag noong 1945 nang halos lahat ng mga kasapi nito, matapos mabalitaan ang pagkakatatag sa Italya ng Partito Comunista Internazionalista sa pamumuno ni Onorato Damen, ay nagpasyang sumapi rito bilang mga indibidwal nang hindi man lamang sinusuri ang mga pampulitikang pundasyon nito [23].
Si Marc Chirik lamang ang tumutol sa pasyang ito. Para sa kanya, kinukuwestyon nito ang buong pamamaraan ng Italyanong Paksyon mula pa noong huling bahagi ng dekada 1920, gaya rin ng ginawa noon ng minoryang sumapi sa mga anti-pasistang milisya sa Espanya at ng pampulitikang paglihis ni Vercesi matapos ang 1937. Tanging ang maliit na ubod na pinamunuan ni Marc Chirik, na kalauna’y tatawaging Gauche Communiste de France (1944-1952), ang nanatiling nasa tunay na pagpapatuloy ng Italyanong Paksyon, isang pagpapatuloy na lantaran o nakakahiya mang itinakwil ng iba’t ibang grupong nag-aangking tagapagmana nito. Sa bahagi naman ng GCF, dahil sa matatag na pagkakasalig nito sa teoretikal at pampulitikang mga tagumpay ng Italyanong Paksyon, nagawa nitong higit pang paunlarin at palalimin ang gawain ng Paksyon sa maraming mahahalagang usapin.
Hindi ito masasabi tungkol sa kaliwang pakpak ng Partido Komunista ng Alemanya, na matapos mapatalsik noong 1920 ay bumuo ng Communist Workers' Party of Germany (KAPD). Itinatag ang organisasyong ito nang walang seryosong pagninilay hinggil sa tiyak na papel na dapat nitong gampanan sa harap ng nagbabagong makasaysayang kalagayan at ng oportunistang dinamika ng KI. Ang kakulangang ito sa kalinawan ay nagbunga ng malalim na heterohenidad sa loob ng partido at ng lubhang maling mga konsepto sa organisasyon tulad ng putschism at aktibismo.
Noong Hulyo 1921, matapos maglabas ang KI ng ultimatum sa KAPD na sumanib sa VKPD, pinagtibay ng pamunuan ng partido, sa suporta ni Gorter, ang isang resolusyon upang putulin ang relasyon sa KI at manawagan sa pagtatatag ng isang “Internasyonal ng mga Manggagawang Komunista” (KAI) "Kaunti lamang ang mga grupong lumahok at napakalimitado ng kanilang lakas: bukod sa tendensiyang Essen, nariyan ang KAPN, ang Komunistang Kaliwa ng Bulgaria, ang Communist Workers' Party (CWP) ni Sylvia Pankhurst, at ang KAP ng Austria, na inilarawan mismo ng KAPD ng Berlin bilang isang ‘Potemkin village’ o isang huwad na organisasyon. Sa huli, naglaho ang maliit na ‘Internasyonal’ na ito kasabay ng pagkawala o unti-unting pag-atras ng mga bumubuo rito. Dumaan ang tendensiyang Essen sa sunud-sunod na pagkakahati. Nadurog naman ang KAPN, una dahil sa paglitaw ng isang agos na nakahanay sa tendensiya ng Berlin at tutol sa pagtatatag ng KAI, at pagkatapos dahil sa mga panloob na alitang higit na nakabatay sa mga tunggaliang pangkat kaysa sa mga prinsipyong pampulitika. [25]"
Sa panahong iyon, umatras na ang rebolusyonaryong alon at posible sanang mapagkaisa sa loob ng iisang internasyonal na agos ng Komunistang Kaliwa ang mga paksyong Kaliwa na nananatili sa loob ng KI. Ngunit ang artipisyal na pagtatatag ng “bagong Internasyonal” na ito ay nagkaroon ng mapaminsalang epekto sa rebolusyonaryong kilusan. Ang pagkawasak ng KAI at ng mga pangunahing bahagi nito, ang KAPD at KAPN, ay nagtulak sa libu-libong militante tungo sa pasibidad at ganap na pampulitikang pagkalito.
Maliwanag na ipinapakita ng trahedyang ito ang isang mahalagang katotohanan: ang mga organisasyong walang malalim na pag-unawa sa kanilang makasaysayang panahon at sa mga hamon nito ay nananatiling walang kakayahang kumilos, walang kompas na maggagabay sa kanila, at hindi makapagbibigay ng matatag at magkakaugnay na ambag sa pag-unlad ng kamalayang makauri at sa pag-unawa kung paano itatayo ang isang rebolusyonaryong organisasyon.
5 – Ang Pakikibaka ni Lenin para Itayo ang Partido Bolshevik
a) – Isang mulat at pangmatagalang pamamaraan
Ang pagkaantala sa pagtatatag ng Komunistang Internasyonal noong Marso 1919, mahigit isang taon matapos ang pagsiklab ng rebolusyon noong Oktubre 1917 at halos dalawang buwan matapos mabigo ang insureksyon sa Alemanya noong Enero 1919, ay isang malaking kahinaan ng huling rebolusyonaryong alon. Dahil sa kagyat na sitwasyong ito, hindi nagkaroon ng pagkakataon ang KI na malinaw na maipalalim at maipaliwanag nang maaga ang lahat ng programatiko at taktikal na implikasyon ng pagpasok ng kapitalismo sa “panahon ng mga digmaan at rebolusyon.” Bukod dito, ang pagtatatag ng mga bagong partidong komunista sa kasagsagan ng rebolusyonaryong pakikibaka ay humadlang sa kanilang paghubog batay sa isang lantaran at walang-kompromisong pampulitikang pakikibaka para alisin ang mga oportunistang agos at mga nalalabing impluwensya ng ideolohiyang burges. Ang aral na dapat makuha rito ay hindi maaaring maganap nang kusa o empirikal lamang ang pagbubuo ng partido sa hinaharap. Dapat itong maingat at matiyagang ihanda upang umiral na ito bago pa man magsimula ang mga unang rebolusyonaryong pagsalakay. Sa mas malawak na diwa, gaya ng ipinahayag ng IKT noong Abril 1975 sa unang isyu ng ating International Review: “Ang ideya na ang rebolusyonaryong organisasyon ay itinatayo nang mulat, kusang-loob at may malinaw na paghahanda ay hindi isang boluntaristang pananaw. Sa kabaligtaran, isa ito sa kongkretong bunga ng buong praktika ng Marxismo.”
Dito, inuulit lamang ng ating organisasyon ang konseptong ipinagtanggol ni Lenin sa kanyang polyetong What Is To Be Done? na inilathala noong 1902. Sa panahong iyon, ang kilusang manggagawa sa Rusya ay minarkahan ng isang partikular na anyo ng oportunismo na tinatawag na “ekonomismo”:
“Gaya ng mga Bernsteinian na naniniwalang ‘ang kilusan ang lahat, ang layunin ay wala’, sinasamba rin ng mga Ekonomista, tulad ng mga nakapaligid sa pahayagang Rabochaya Mysl, ang agarang kilos ng uri. Ngunit dahil halos wala pang larangan ng parlamentaryong pakikibaka noon, ang pagiging ‘agarang’ ito ay pangunahing nalimitahan sa araw-araw na pakikibaka sa mga pagawaan. Para sa mga Ekonomista, ang interes ng mga manggagawa ay halos nakasentro lamang sa mga usapin ng sahod at kabuhayan. Ang pulitika para sa agos na ito ay kadalasang nauuwi sa paghahangad ng isang burgis na parlamentaryong rehimen at itinuturing na pangunahing tungkulin ng liberal na oposisyon. [...] Sa napakakitid at mekanikal na pananaw na ito sa kilusang proletaryo, ang kamalayang makauri, kung mauunlad man sa malawak na saklaw, ay tila basta na lamang lilitaw mula sa pagdami ng mga pakikibakang pang-ekonomiya. At dahil ang pagawaan o lokalidad ang pangunahing larangan ng mga agarang sagupaan, ang pinakamainam na anyo ng organisasyon para sa kanila ay ang lokal na bilog. Isa rin itong paraan ng pagsuko sa agarang realidad, sapagkat sa mga unang dekada ng pag-iral nito, ang sosyalistang kilusan sa Rusya ay watak-watak sa napakaraming maluluwag, baguhan at kadalasang pansamantalang mga bilog na halos walang malinaw na ugnayan sa isa’t isa.” [26]
Ang pangunahing layunin ng What Is To Be Done? ay ipakita mismo ang pagkakalugmok na dulot ng ekonomismo sa kilusang manggagawa at sa pagtatayo ng isang militante at rebolusyonaryong organisasyon sa Rusya. Bagama't naglalaman ang polyetong ito ng ilang teoretikal na pagkakamali na kalauna'y itinuwid ni Lenin matapos ang karanasan ng malawakang welga noong 1905 [27], lubhang tama ang pangunahing diwa ng kanyang polemika:
“Sa mga nakaraang taon, ang tanong na ‘ano ang dapat gawin?’ ay humarap sa mga Sosyal-Demokrata ng Rusya nang may espesyal na bigat. Hindi na usapin kung anong landas ang dapat piliin natin (gaya noong huling bahagi ng dekada 1880 at unang bahagi ng dekada 1890), kundi kung anong mga praktikal na hakbang ang dapat nating isagawa sa landas na alam na natin at paano ito isasagawa. Ito ay usapin ng sistema at plano ng praktikal na gawain. At dapat nating aminin na hindi pa natin nalulutas ang batayang usaping ito hinggil sa katangian at pamamaraan ng pakikibaka ng isang partidong nakikibahagi sa praktikal na pagkilos, at patuloy pa rin itong nagbubunga ng seryosong mga pagkakaiba ng pananaw...” [28]
Salungat sa lokalista, agarang at espontaneistang pananaw na isinusulong ng ekonomismo o ng eklektisismo ng Rabochaya Dyelo (gayundin ng tendensiyang Menshevik mula sa Ikalawang Kongreso noong 1903), inilaan ni Lenin ang kanyang lakas sa isang pangmatagalang pakikibaka para isulong ang isang mulat at malayong pananaw sa pagtatayo ng organisasyon. Ang di-mapaghihiwalay na ugnayang ito sa pagitan ng kamalayan at ng hinaharap ay tumatagos sa pinakadiwa ng historikal na pag-iral ng proletaryado, na:
“Dahil pinagkaitan ng anumang kapangyarihang pang-ekonomiya sa loob ng lipunan at pinagsasamantalahan sa mismong lugar ng produksyon, wala itong ibang maaasahan para sa sariling paglaya kundi ang sarili nito. Maaari lamang nitong harapin ang kapitalismo sa pamamagitan ng sarili nitong pagkakaisa at sarili nitong kamalayan: dalawang sandatang naglalaman mismo ng prinsipyong magiging katangian ng lipunan sa hinaharap.” [29]
Ganito rin ang totoo para sa rebolusyonaryong abantgwardya. Tanging kung nakatuon ito sa hinaharap bilang kanyang kompas magagampanan nito ang tungkulin at gawain nito nang hindi tinatangay ng bawat pagbabago ng mga pangyayari. Gaya ng sinabi ni Lenin: “habang mas kaunti ang pag-asa natin sa mga hindi inaasahang pangyayari, mas maliit ang posibilidad na mahuli tayong walang paghahanda sa harap ng mga ‘historikal na pagliko.’” Ang mismong matiyaga, sistematiko at planadong gawaing ito ang nagbigay-daan sa paksyong Bolshevik na maihubog ang isang partidong nakatulong sa uring manggagawa na maagaw ang kapangyarihan noong Oktubre 1917.
b) – Walang pagtatayo nang walang malalim na pag-angkin sa espiritu ng partido
Ngunit ang organisasyonal na pakikibakang isinagawa ni Lenin mula 1902-1903 ay may isa pang dimensyon na hindi mapaghihiwalay sa naunang tinalakay. Habang ang RSDLP ay isa pa lamang kalipunan ng mga bilog at grupo, tinuligsa ni Lenin ang pagkawatak-watak at ang malalim na kawalan ng malasakit ng malaking bahagi ng kasapian nito sa pangkalahatang pangangailangan ng organisasyon bilang kabuuan. Ang kanyang matatag na determinasyon na unahin ang espiritu ng partido kaysa sa mga pananaw na minana mula sa “espiritu ng bilog” ay malinaw na nakita sa konsepsyon ng militante na kanyang ipinagtanggol sa Ikalawang Kongreso ng Partido.
Hindi tulad ng pormulasyon ni Martov, binigyang-diin ni Lenin na tungkulin ng mga militante na igalang ang mga desisyon ng kongreso at ng partido at gumanap ng aktibong papel sa pagpapatupad ng mga ito. Sa madaling salita, para kay Lenin, ang isang militante ay hindi isang hiwalay na indibidwal kundi bahagi ng isang kolektibong katawan, na may pananagutang ipagtanggol ang kabuuan, lumahok sa mga debate, sa pagtatakda ng direksyon, sa pagdedesisyon ng organisasyon bilang isang kabuuan, at sa pagsasakatuparan ng mga napagpasyahan.
Bukod dito, matapos ang kongreso ng 1903, patuloy na pinagsabihan ni Lenin ang kanyang mga kasamang Bolshevik dahil sa kanilang mababaw na pagsang-ayon lamang sa mga prinsipyo. Paulit-ulit niyang iginiit sa mga liham, teksto at resolusyon na bawat militante ay kailangang ganap na makibahagi sa buong pakikibaka ng organisasyon. Ang aktibong saloobing ito na nais niyang linangin sa bawat militante ay dapat makita sa lahat ng larangan ng buhay-organisasyon. Ito ay muli niyang binigyang-diin noong 1905, ilang buwan bago ang Ikaapat na Kongreso ng Partido na nagmarka ng muling pag-iisa ng mga Bolshevik at Menshevik:
“Masasabing ang panganib ay nasa biglaang pagdagsa ng malaking bilang ng mga hindi Sosyal-Demokrata sa Partido. Kung mangyari ito, malulusaw ang Partido sa masa; titigil itong maging mulat na abantgwardya ng uri nito at magiging buntot na lamang ng kilusan. Tunay na magiging napakalungkot na yugto ito. At walang duda na maaaring maging seryosong panganib ito kung magkakaroon tayo kahit katiting na hilig sa demagohiya, kung wala tayong mga prinsipyong pangpartido (programa, mga tuntunin sa taktika, karanasang organisasyonal), o kung ang mga prinsipyong ito ay mahina at di-matatag. Ngunit ang totoo, wala ang mga ‘kung’ na ito. Tayo, mga Bolshevik, ay hindi kailanman nagpakita ng anumang hilig sa demagohiya. Sa kabaligtaran, palagi nating nilabanan nang matatag, lantaran at tuwiran ang kahit pinakamaliit na pagtatangka sa demagohiya; hinihingi natin ang makauring kamalayan mula sa mga sumasapi sa Partido; iginiit natin ang napakalaking kahalagahan ng pagpapatuloy sa pag-unlad ng Partido; itinaguyod natin ang disiplina at hiniling na ang bawat kasapi ng Partido ay mahubog sa loob ng isa o iba pang organisasyon ng Partido. Mayroon tayong matatag na programa ng Partido na kinikilala ng lahat ng Sosyal-Demokrata at ang mga batayang proposisyon nito ay hindi pinagtatalunan. Mayroon din tayong mga resolusyon hinggil sa taktika na sistematiko at tuluy-tuloy na hinubog sa Ikalawa at Ikatlong mga Kongreso at sa mahabang taon ng gawain ng sosyal-demokratikong pamamahayag. Higit pa rito, mayroon tayong karanasang organisasyonal at isang tunay na organisasyon na gumampan ng papel sa edukasyon at walang dudang nagbunga ng mga resulta, kahit na maaaring hindi agad ito makita, at tanging ang mga bulag o yaong piniling magbulag-bulagan lamang ang makatatanggi rito.” [30]
Malayong-malayo ito sa awtoritaryan at diktatoryal na larawan na patuloy na ikinakabit kay Lenin ng karamihan sa mga akademiko at palaisip ng burgesya. Ang kabuuan ng organisasyonal na konsepsyon ni Lenin ay nakabatay sa kagustuhan para sa organisadong pagkilos, na nakaugat sa rebolusyonaryong kamalayan at matatag na paninindigan ng bawat militante.
Konklusyon
Sa pagtatapos ng unang bahaging ito, ang pangunahing mga aral na hinihugot ng IKT mula sa karanasan ng rebolusyonaryong kilusan ng nakaraan ay ang sumusunod:
- Ang pagtatayo ng rebolusyonaryong organisasyon ay nakasalalay sa isang mulat na pamamaraan na nagbibigay rito ng kakayahang gampanan ang papel nito sa pangmatagalang panahon.
- Ang pagbuo nito ay nakabatay sa isang programa, gayundin sa malinaw na tinukoy na mga prinsipyo at sa isang sentralisadong balangkas ng paggana sa pandaigdigang antas.
- Ang pagtatanggol sa organisasyon laban sa lahat ng anyo ng pagpasok ng mga ideolohiya ng burgesya at petiburgesya ay isang walang-humpay at permanenteng pakikibaka.
- Ang kakayahan ng isang organisasyon na gampanan ang papel na itinakda rito ng uri ay hindi maaaring umasa lamang sa isang minorya ng mga militante. Sa kabaligtaran, nangangailangan ito ng mulat, matatag at kumbinsidong pakikilahok ng lahat ng militante sa lahat ng gawaing pampulitika.
- Upang maiwasang paulit-ulit na maulit ang parehong mga pagkakamali at upang maipasa ang pinakamahuhusay na bunga ng karanasan nito, dapat magsagawa ang organisasyon ng tuluy-tuloy na mapanuring pagsusuri sa sarili nitong buhay pampulitika at hugutin mula rito ang pinakamahahalagang aral. Ganito rin ang dapat na paglapit sa pagsusuri sa karanasan ng kilusang manggagawa at ng mga nagkakaisang organisasyon nito.
Ang ikalawang bahagi ng seryeng ito ay nakatuon naman sa pagsusuri ng IKT sa limang dekada ng sarili nitong buhay pampulitika.
[1] Kabilang dito ang dalawang aklat tungkol sa Komunistang Kaliwa ng Italya at ng Aleman-Olandes na Kaliwa, gayundin ang Komunistang Kaliwa ng Rusya, Britanya at Pransya.
[2] Ito ang teoretikal na pahayagan ng Kaliwang Paksyon ng Partido Komunista ng Italya na inilathala mula 1933 hanggang 1938.
[3] Karl Marx, Ang Ikalabingwalong Brumaire ni Louis Napoleon Bonaparte, 1852.
[4] Hindi posible sa artikulong ito na ipaliwanag nang detalyado ang pagkakaiba sa pagitan ng utopikong sosyalismo at ng materyalistang pananaw sa kasaysayan na binuo nina Marx at Engels. Para rito, tingnan ang: Ang Komunismo ay hindi isang magandang ideya lamang kundi isang materyal na pangangailangan [Bahagi 1: “Mula sa primitibong komunismo tungo sa utopyang sosyalismo”], International Review Blg. 68, unang kwarto ng 1992, gayundin ang akda ni Engels na Sosyalismo: Utopyan at Siyentipiko.
[5] Sina Marx at Engels ay nagsimula na noon ng isang proyekto ng pampulitikang organisasyon sa anyo ng mga komite ng korespondensya upang koordinahin ang mga pwersang komunistang militante sa buong Europa.
[6] F. Engels, “Tungkol sa Kasaysayan ng Communist League”, 1885.
[7] Ibid.
[8] Kaya mula pa sa simula nito, niyakap na ng kilusang manggagawa ang prinsipyo ng sentralisasyon, na nagpapahayag ng saligan at kailangang pagkakaisa ng proletaryado sa pandaigdigang antas. Ang pagtuligsa sa prinsipyong ito ng mga agos na anarkista, na ipinapalit dito ang pederalismo, ay malinaw na nagpapakita ng petiburges na katangian ng mga agos na ito.
Ang proletaryong sentralismo ay malinaw na walang kinalaman sa sentralismo na isinasagawa ng burgesya, lalo na sa mga anyong Stalinista nito, na nakabatay sa totalitaryong kontrol ng estado sa lipunan, isang penomenong lumaganap nang malawakan sa yugto ng pagkabulok ng kapitalismo.
[9] Para sa higit pang detalye, tingnan ang: “Ang Makasaysayang Konteksto ng mga Alituntunin ng IKT”, International Review Blg. 5, ikalawang kwarto ng 1976.
[10] David Riazanov, Marx at Engels. Mga Leksyong ibinigay sa kurso ng Marxismo sa Socialist Academy noong 1922, Les Bons Caractères, 2004.
[11] Tingnan lalo na ang: Sentenaryo ng Pagkakatatag ng Komunistang Internasyonal - Anong mga Aral ang Maaari Nating Hugutin para sa mga Pakikibaka sa Hinaharap?, International Review Blg. 162.
[12] “Internationalisme Blg. 7, 1945: ‘Ang Kaliwang Paksyon - Paraan ng Pagbuo ng Partido,’” International Review Blg. 162.
[13] Para sa mas malalim na pagtalakay sa pakikibaka laban sa Alyansa sa loob ng IWA, tingnan:
- “Ang Unang Internasyonal at ang Pakikibaka laban sa Sektaryanismo”, International Review Blg. 84, unang kwarto ng 1996.
- “Ang Unang Internasyonal laban sa ‘Alyansa’ ni Bakunin”, International Review Blg. 85, ikalawang kwarto ng 1996.
[14] Pangunahing pinuno ng Jura Federation ng IWA, na nasa ilalim ng kontrol ng Alyansa.
[15] “Panahon nang wakasan minsan at magpakailanman ang mga panloob na alitang araw-araw na nililikha sa ating Asosasyon ng presensya ng parasitikong katawang ito. Ang mga sigalot na ito ay nagsasayang lamang ng enerhiyang dapat sana’y ginagamit sa pakikibaka laban sa rehimen ng burgesya. Sa pagpaparalisa sa gawain ng Internasyonal laban sa mga kaaway ng uring manggagawa, kahanga-hangang pinaglilingkuran ng Alyansa ang burgesya at ang mga pamahalaan.” (Engels, “Ang Pangkalahatang Konseho sa lahat ng kasapi ng Internasyonal”, Agosto 1872, babala laban sa Alyansa ni Bakunin).
[16] Tingnan: “Pagbuo ng Organisasyon ng mga Rebolusyonaryo: Mga Tesis hinggil sa Parasitismo”, International Review Blg. 94, ikatlong kwarto ng 1998.
[17] Ang mungkahi ni Lenin ay nakabatay sa katotohanang ang tatlong militanteng hindi muling hinirang sa lupon ng editoryal ng Iskra ay hindi aktibong nagampanan ang gawaing editoryal sa nakaraang panahon. Ngunit ang paraan ng paglalahad ni Lenin ng kanyang mungkahi ay inilayon ding igalang ang kanilang damdamin. Sa partikular, iniwan nitong bukas ang posibilidad na muli silang maisama sa lupon ng editoryal.
[18] Dito nagmula ang pangalang “Menshevik”, na nangangahulugang “minorya”.
[19] Naglathala ang IKT ng ilang artikulo hinggil sa oportunismo at sentrismo, lalo na noong dekada 1980. Tingnan lalo na ang ikalawang bahagi ng tekstong “Talakayan: Oportunismo at Sentrismo sa Uring Manggagawa at sa mga Organisasyon Nito”, International Review Blg. 43, gayundin ang resolusyong pinagtibay sa Ika-6 na Kongreso ng IKT na pinamagatang “Oportunismo at Sentrismo sa Panahon ng Pagbulusok”, sa International Review Blg. 44.
[20] “Hinggil sa Kalikasan at Tungkulin ng Pampulitikang Partido ng Proletaryado,” Internationalisme Blg. 37, Setyembre 1948.
[21] Matapos mapatalsik ang mga “Tribunist” sa ekstraordinaryong kongreso ng SDAP noong 1909, nagpasya ang mayorya ng grupo na dali-daling magtatag ng bagong partido (ang Social Democratic Workers’ Party). Sa Alemanya naman, matapos mapatalsik ang Kaliwa mula sa SPD noong 1917, nanatiling nagsasarili ang “radikal na kaliwa” at, hindi tulad ng grupong Spartacus, tumangging sumapi sa USPD upang maipagpatuloy ang gawain nito bilang paksyon sa loob nito.
[22] “Ang Makasaysayang mga Kundisyon sa Pagbuo ng Partido,” Internationalisme, Blg. 19, Pebrero 1947.
[23] Tingnan ang kritika ng Komunistang Kaliwa ng Pransya: “Tungkol sa Unang Kongreso ng Internationalist Communist Party of Italy,” Internationalisme Blg. 7, 1945, sa ilalim ng artikulong “Ang Kaliwang Paksyon - Paraan ng Pagbuo ng Partido” sa International Review Blg. 162.
[24] Ang “tendensiyang Berlin”, na siyang mayorya sa loob ng KAPD, ay nanatiling tutol sa pagtatatag ng bagong Internasyonal na ito.
[25] “Ulat tungkol sa Papel ng IKT bilang isang Praksyon”, International Review Blg. 156.
[26] “Kasaysayan ng Kilusang Manggagawa. 1903-1904: Ang Pagsilang ng Bolshevismo (Bahagi 1),” International Review Blg. 116, unang kwarto ng 2004.
[27] Lalo na ang ideya na ang makauring kamalayan ay kailangang ipasok mula sa labas ng uring manggagawa.
[28] “Saan Magsisimula”, Iskra Blg. 4, Mayo 1901, sa What Is To Be Done?, Marxists Internet Archive.
[29] “Ang Kalikasan ng Komunismo”, sa Komunistang Organisasyon at Makauring Kamulatan, polyeto ng IKT.
[30] “Ang Muling Pagsasaayos ng Partido”, Marxists Internet Archive.
Pinagmulan ng pagsasalin: https://en.internationalism.org/content/17771/learning-past-experiences-part-i